Hinding-hindi malilimutan

ILANG araw bago gunitain ang ika-25 anibersaryo ng People Power, muling binuksan ang isyu ng paglilibing sa dating diktador sa Libingan ng mga Bayani.  Sabi ni Senador Marcos at  Enrile, nararapat lang daw na bigyan ng pagkilala si Marcos bilang beteranong sundalo at dating pangulo.

Tila gusto nilang ibaon sa limot  ang madilim na kontribusyon ni Marcos sa   kasaysayan ng ating bayan.  O di kaya ay baligtarin ang kasaysayan na  matapos ang dalawampu’t-isang taon na paghahari ng dikdator, ng kanyang pamilya at cronies, nagpasya ang malawak na mamamayan na patalsikin ang kinamumuhiang rehimen.

Sa ilalim ni Marcos, lumubha ang kalagayan ng bansa.  Masugid niyang pinatupad ang mga patakarang pang-ekonomiya at pampulitika sa direksyon at kontrol ng US kapalit ng ayuda at utang para tustusan ang mga proyektong pang-imprastruktura at iba pang programa at para sa sariling pakinabang ganundin ng kanyang mga cronies at loyal na opisyal ng militar at pulis.

Bumaba ang taunang average GDP per capita  ng 1.4% noong panahon ni Marcos mula sa average na 3.5%  noong 1951 hanggang 1965.  Pinalaki niya ang GNP sa pamamagitan ng ayuda at pangungutang sa US at sa IMF/WB kaya’t lumobo ng 27 bilyong dolyar ang utang panlabas ng bansa. Sinimulan na rin ang sistematikong labort export policy para makakuha ng pondo sa pamamagitan ng OFW remittances at pansamantalang tugunan ang lumalaking unemployment rate na umabot sa 12.5% noong 1985.

Lalu pa niyang binukas ang bansa sa dayuhang puhunan at inenggangyo ang mga dayuhan sa pamamagitan ng paglalako ng murang lakas paggawa at pagbibigay ng  tax exemptions, tax holidays at iba pang insentibo na mabilis na pumatay sa mga lokal na  negosyante at pamumuhunan.

Sa ilalim ng diktadurya ni Marcos, daan-daang libo ang naging biktima ng iba’t-ibang anyo ng paglabag sa karapatang pantao tulad ng extra-judicial killings (salvaging), pagdukot, pag-aresto at pagdetini, paglikas, hamletting, food blockade, pagsunog ng mga kabahayan, pagsira at kumpiskasyon ng mga ari-arian.

Pinatupad ni Marcos ang patakaran ng pagtortyur sa mga bilanggong pulitikal.  Sinanay sa US, ang mga militar ay gumamit ng pisikal at sikolohikal na paraan ng pagtortyur kasama na ang panggagahasa, cigarette at water cure, isa-isang pagtanggal sa kuko sa daliri at marami pang karumal-dumal na paraan.

Sa gitna ng mga pagbubunyi sa paggunita ng EDSA1, huwag nating kalimutan ang sitwasyong nagluwal sa People Power lalu’t hindi pa nakakamit ng mga biktima ang hustisya at di pa  napaparusahan ang mga salarin sa paglabag sa karapatang pantao. Totoong mahirap malimutan ang nakaraan habang patuloy nating nararanasan ang mga problemang nagbunsod sa EDSA at patuloy na namamayagpag ang mga pwersang nagpasasa noong panahon ng diktadura.-Liza Maza

loading...

About admin

You must be logged in to post a comment Login

Leave a Reply